Người dân thôn Hòa Đa (xã An Mỹ, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên cũ, nay là xã Tuy An, tỉnh Đắk Lắk) sống dựa vào cây lúa là chủ yếu. Cũng chính từ nguồn nguyên liệu dồi dào này mà nghề làm bánh tráng ở đây ra đời rất sớm và trở thành nghề truyền thống được lưu truyền qua nhiều thế hệ cho đến nay. Người làm bánh tráng ở Hòa Đa có bí quyết gia truyền, kinh nghiệm riêng nên bánh của họ làm ra đáp ứng thị hiếu người tiêu dùng. Chính vì thế mà nơi đây có khoảng hơn 20% hộ gia đình chọn nghề làm bánh tráng để mưu sinh, biến bánh tráng Hòa Đa trở thành một thương hiệu nổi tiếng.

Để có được bánh tráng ngon, người làm bánh phải có tay nghề cao và một vài bí quyết gia truyền. Nguyên liệu chủ yếu để làm ra chiếc bánh tráng là bột gạo lấy từ cây lúa được trồng ở vùng đất Tuy An. Gạo sẽ được đem đi ngâm trong nước từ 3 - 4 giờ đồng hồ cho mềm, sau đó đem xay thành bột, rồi rộng bột để tách nước chua trong gạo và tăng thêm độ kết dính cho bột. Tiếp theo là công đoạn pha bột. Người làm bánh sẽ cho thêm gia vị, có thể là một ít muối hay một công thức bí truyền nào đó. Đây chính là giai đoạn tạo nên sự khác biệt của mỗi lò bánh vì mỗi lò sẽ cho ra một công thức pha trộn không giống nhau, giúp cho mỗi cơ sở sản xuất sẽ có một hương vị độc đáo, khác lạ không đâu có thể trộn lẫn được. Sau đó, người làm bánh dùng một chiếc nồi inox to để nấu nước và sẽ căng một tấm khuôn vải lên trên miệng nồi để chuẩn bị tráng bánh. Ngoài ra, còn có một chiếc gáo dùng múc bột gạo, một ống lăn chuyên dụng dùng để lấy bánh.

Khi tráng bánh, phần bột cho mỗi chiếc bánh phải vừa đủ. Đồng thời, người làm bánh phải tráng bột cho đều tay để tránh tình trạng chỗ dày chỗ mỏng và phải tính toán cân bằng chiếc bánh để ra được hình tròn. Khi lấy bánh từ lò ra vỉ, người làm bánh phải thật nhẹ nhàng, cẩn thận vì lúc này bánh vẫn còn độ ướt rất dễ bị cuốn gập hoặc bị rách đôi nếu không khéo léo.

Bánh tráng sau đó được đem đi phơi dưới nắng. Phơi đến khi bánh khô vừa đủ thì mang cả vỉ vào để trong mát. Việc này là tránh không để ngoài nắng quá lâu vì như thế bánh sẽ bị teo lại, không còn hình dáng tròn đã tráng lúc ban đầu và dễ bị vỡ. Để vỉ bánh trong mát một lúc thì bánh sẽ tự bung ra khỏi mặt vỉ. Lúc này, việc lấy bánh và xếp bánh sẽ dễ dàng hơn.

Bánh tráng Hòa Đa được người tiêu dùng lựa chọn vì đồng đều, chất lượng dẻo thơm, không có vị chua, không bị vỡ khi nhúng nước. Bánh thơm mùi gạo và nắng đồng quê có thể ăn với rất nhiều món. Bánh mỏng nhúng cuốn với thịt luộc, lòng heo, bánh hỏi, mực luộc, cá hấp, tôm chiên hay nem chả kèm rau sống chấm với nước mắm nhĩ, mắm nêm, mắm mực, mắm ruốc. Bánh dày nướng ăn với các món gỏi, xào, nộm thì rất ngon.

Khách ở phương xa về, bánh tráng trở thành món quà quê đãi khách, biếu khách dễ ăn, dễ bảo quản. Hay con cháu phương xa về thăm nhà, đứa nào cũng đóng gói theo vài "cách" (1 cách là 60 cái bánh tráng) mang đi để dành ăn cho đỡ thèm, đỡ nhớ.

--------------------------------------------------------------------