Nhà hát Múa rối Thăng Long được UBND Thành phố Hà Nội ra quyết định thành lập ngày 10/10/1969 v��i tên gọi ban đầu là Đoàn Nghệ thuật Kim Đồng trực thuộc sở Văn hóa Thông tin Hà Nội với 9 thành viên.  Năm 1975, Đoàn đổi tên là Đoàn Múa rối Hà Nội. Trụ sở của Đoàn phải liên tục di chuyển 3 nơi:

1/ Rạp Kim Đồng – Hàng Bài, Hà Nội (nay là Cửa Nam, Hà Nội);

2/ Rạp Đặng Dung – Phố Đặng Dung, Hà Nội (phường Ba Đình, Hà Nội);

3/ Rạp Long Biên – Phố Hàng Chiếu, Hà Nội (phường Hoàng Kiếm, Hà Nội)

 

Nhà hát múa rối nước Thăng Long nằm giữa lòng Hà Nội, ngay cạnh khu phố cổ Hà Nội và Hồ Gươm

Từ năm 1985 – 1990, Đoàn đứng trước nguy cơ giải thể, đoàn sau đó do NSƯT Lê Văn Ngọ làm Trưởng đoàn. Sau năm 1990 nhà hát thường xuyên tổ chức lưu diễn quốc tế và đã tham dự nhiều liên hoan nghệ thuật trên toàn thế giới. Đến giai đoạn năm 1991 - 2001, Đoàn được đổi tên là Đoàn Múa rối nước Thăng Long. Năm 1993, đoàn nghệ thuật múa rối Thăng Long chính thức được bàn giao rạp chiếu bóng Hòa Bình xưa(nay được xây dựng cải tạo thành nhà hát nghệ thuật sân khấu múa rối tại địa chỉ 57B - phố Đinh Tiên Hoàng – Hoàn Kiếm). 

Cũng trong 10 năm này, khán giả yêu nghệ thuật sân khấu trên thế giới biết đến ở Việt Nam có một nhà hát nghệ thuật độc đáo và kỳ diệu. Ngoài chương trình biểu diễn ở hầu hết các châu lục, Đoàn nghệ thuật múa rối Thăng long còn tích cực tham gia các cuộc Liên hoan nghệ thuật Quốc tế được tổ chức tại các Thủ đô nổi tiếng Paris, New York, Barcelona, Hejsinki, Seoul, Bangkok... Nhiều quốc gia như Pháp, Úc, Mỹ, Nhật Bản đã mời đoàn quay trở lại biểu diễn đến gần 10 lần. Đặc biệt, trong năm 2000, Đoàn Nghệ thuật Múa rối Thăng Long đã thực hiện 7 chuyến lưu diễn quốc tế.

Tháng 8/2001, UBND Thành phố Hà Nội đã quyết định nâng cấp đoàn Múa rối nước Thăng Long thành Nhà hát Múa rối Thăng Long - trực thuộc Sở Văn hóa - Thông tin Hà Nội, đánh dấu một bước tiến vượt trội của một đơn vị nghệ thuật. Năm 2003 là một năm thành công rực rỡ của Nhà hát Múa rối Thăng Long, khi đoàn đã tham dự Hội diễn Sân khấu Múa rối toàn quốc và mang về nhiều giải thưởng cao.

 

Nhà hát đã đưa các tiểu phẩm rối nước đi lưu diễn ở khắp các tỉnh thành trong nước và thế giới

 

Từng con rối nước tại Nhà hát múa rối nước Thăng Long đều được các nghệ nhân chế tác tỉ mỉ và cẩn thận.

Năm 2004, Nhà hát Múa rối Thăng Long là đơn vị nghệ thuật đầu tiên thực hiện theo mô hình xã hội hoá nghệ thuật. Đến năm 2005 – 2007,NSƯT Đỗ Thị Mùi được bổ nhiệm làm Giám đốc Nhà hát Múa rối Thăng Long. Ban giám đốc đã nỗ lực cùng tập thể cán bộ nghệ sĩ, diễn viên công nhân viên đoàn kết đồng lòng, nhà hát đỏ đèn 365 ngày, số lượng khách ngày càng đông, doanh thu năm sau cao hơn năm trước, đời sống anh em được cải thiện. Năm 2007, nghệ sĩ Lê Văn Ngọ, Hữu Thụ, Nguyễn Đăng Tiến được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý NSƯT. Thêm vào đó, Nhà hát đã liên kết với Trường Đại học Sân Khấu điện ảnh, đào tạo đại học chính quy lớp diễn viên múa rối. Năm 2008, Nhà hát Múa rối Thăng Long đã thành lập một dàn nhạc với hơn chục thành viên, được đào tạo chính quy tại Nhạc viện Quốc gia Việt Nam. Trước đó, nhà hát không có dàn nhạc chính thức, nhưng với nhu cầu thưởng thức nghệ thuật ngày càng cao, việc thành lập đội nhạc đã trở thành một bước đi rất thiết thực. 

 

Các nghệ nhân múa rối nước đều được đào tạo bài bản tại Trường Đại học Sân Khấu điện ảnh

 

Dàn nhạc được thành lập để nâng cao chất lượng của những vở kịch rối nước

Từ năm 2008 đến 2014,ở giai đoạn này nhà hát đã cho ra mắt một loạt các tác phẩm nghệ thuật phục vụ khán giả trong nước và đáp ứng các kỳ Liên hoan Múa rối trong nước cũng như quốc tế. Nhà hát múa rối Thăng Long luôn là một trong những đơn vị nghệ thuật chuyên nghiệp, tham gia nhiều chương trình vở diễn có chất lượng nghệ thuật tiêu biểu kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại. Năm 2012, nghệ sĩ Nguyễn Hoàng Tuấn, Chu Đắc Được, Chu Văn Lượng, Nguyễn Phương Nhi, Bùi Đức Hùng, Nguyễn Thị Thanh Hương, Siu Y Ban được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý NSƯT.

Cuối năm 2017, nhà hát thực hiện "Chương trình múa rối tạp kỹ chào đón giáng sinh và mừng năm mới", đã lập nên kỷ lục mới. Ban đầu, Nhà hát chỉ định diễn từ 4 đến 6 buổi, nhưng sau do nhu cầu lớn từ khán giả, nhà hát tăng lên 30 buổi diễn, các suất diễn "cháy vé" – điều mà trước kia những vở rối cạn chưa từng làm được.

 

Nhiều vở diễn gần như cháy vé

Trong giai đoạn năm 2017 - 2020, NSƯT Chu Lượng – Phó Giám đốc nhà hát được giao phụ trách lãnh đạo Nhà hát Múa rối Thăng Long. Nhà hát luôn giữ kỷ lục về số buổi biểu diễn, đảm bảo doanh thu. Công tác đối ngoại giao lưu văn hóa Quốc tế vẫn được duy trì thường xuyên.

Năm 2018Vở " Công chúa tóc mây" - Liên hoan múa rối Quốc tế lần thứ V, một sáng tạo đột phá, đưa sân khấu rối cạn xuống nước. Vở diễn có sự kết hợp hai hình thức rối cạn và rối nước với thông điệp chống biến đổi khí hậu, bảo vệ môi trường. Tác phẩm được đánh giá cao và đã góp phần làm phong phú hơn dàn kịch mục và cho thấy sự phát triển không ngừng ngày càng vững vàng của Nhà hát trong giai đoạn mới.

 

Vở " Công chúa tóc mây" đã mang lại thành công bất ngờ và được bạn bè quốc tế đánh giá cao

Tháng 5 năm 2018, nhà hát mở hệ thống bán vé điện tử , thực hiện kế hoạch điện tử hóa các dịch vụ công theo chủ trương của TP Hà Nội, cho đến thời điểm này, Nhà hát múa rối Thăng Long là đơn vị nghệ thuật truyền thống đầu tiên của Hà Nội thực hiện tự động hóa dịch vụ công. Nâng cấp toàn bộ hệ thống cơ sở hạ tầng, hệ thống rạp, sân khấu các khu vực phụ cận, ghế khán giả, hệ thống điều hòa, hệ thống chiếu sáng, quầy lưu niệm, nhà vệ sinh... Đặc biệt khu tiền sảnh được bày trí bắt mắt, không gian thoáng mát sạch đẹp với phương châm: "Một Nhà hát truyền thống với phong cách hiện đại".

 

Nhà hát mở hệ thống bán vé điện tử và trở thành đơn vị đầu tiên thực hiện hóa dịch vụ công

Nhân dịp ngày Quốc tế Thiếu nhi 1/6 và dịp hè 2024, Nhà hát Múa rối Thăng Long đã xây dựng ba chương trình nghệ thuật đặc biệt để biểu diễn phục vụ khán giả thiếu niên, nhi đồng. Những chương trình được dàn dựng công phu với nhiều trò diễn đặc sắc với sự hội tụ của nhiều thể loại múa rối mang tới cho khán giả nhí một thế giới đa sắc màu các nhân vật rối, đồng thời qua những câu chuyện, tiết mục gửi tới cho các em những thông điệp giáo dục vô cùng ý nghĩa. Sáng ngày 3/4/2024, Nhà hát Múa rối Thăng Long đã khởi công dàn dựng vở mới “Thiên mệnh Đế đô” nhân kỷ niệm 1100 năm ngày sinh Đinh Tiên Hoàng (924 – 2024).

Trong năm 2024, nhà hát đã có vinh dự đón tiếp nhiều nhân vật quan trọng như: phu nhân Chủ Tịch Nước, phu nhân Tổng Thống Đức, Chủ tịch Quốc hội Bulgaria Rossen Dimitrov Jeliazkov, Thứ trưởng Bộ Văn Hoá Thể Thao và Du Lịch Trung Quốc Lư Ánh Xuyên, các phu nhân Tổng Bí Thư 2 nước Viêt - Lào,... điều này không chỉ thể hiện sự công nhận của quốc tế đối với giá trị văn hóa truyền thống của Việt Nam mà còn khẳng định vị thế của nhà hát trong việc giao lưu văn hóa toàn cầu.

 

 Nhà hát đã đón tiếp nhiều nhân vật lớn đến tìm hiểu văn hóa truyền thống Việt Nam

Nhà hát đã giới thiệu bộ môn nghệ thuật cổ truyền dân tộc Múa rối nước Việt Nam tới hơn 50 quốc gia như: Anh, Pháp, Mỹ, Nhật Bản, Hà Lan, Phần Lan, Tây Ban Nha, Hàn Quốc, Trung Quốc…Sau hơn 55 năm xây dựng và phát triển, Nhà hát Múa rối Thăng Long đã khẳng định được uy tín và chất lượng nghệ thuật của mình thông qua những thành tựu đáng tự hào. Nhà hát đã vinh dự nhận đón nhận nhiều phần thưởng cao quý từ Nhà nước, các cấp, ngành và các tổ chức xã hội trong nước cũng như quốc tế, bao gồm: Huân chương Lao động Hạng Nhất (2013), Huân chương Lao động Hạng Hai (2005), Huân chương Lao động Hạng Ba (1999), Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ (2011).

Đặc biệt, vào năm 2015, Nhà hát Múa rối Thăng Long đã trình diễn hai vở múa rối cạn tại Liên hoan múa rối quốc tế lần thứ IV được tổ chức tại Việt Nam. Các vở diễn của nhà hát đã gặt hái nhiều thành công nổi bật: vở "Trái tim người mẹ" nhận được 1 Huy chương bạc, 2 Huy chương vàng, và 1 Huy chương bạc cá nhân; vở "Bay lên từ mặt nước" giành 1 Huy chương bạc, trong khi tiết mục múa "Thiên nga" đạt Huy chương vàng; và vở "Hào quang từ quá khứ" cũng được vinh danh với 1 Huy chương vàng cá nhân. Những thành tích này không chỉ khẳng định sự xuất sắc của Nhà hát mà còn góp phần nâng cao danh tiếng của nghệ thuật múa rối Việt Nam trên trường quốc tế.

 

 

 

Nhiều vở diễn của Nhà hát múa rối Thăng Long gây ấn tượng mạnh tại Liên hoan múa rối quốc tế lần thứ IV

 

Năm 2019, Nhà hát Múa rối Thăng Long kỷ niệm 50 năm thành lập và đón nhận bằng khen của UBND Thành phố Hà Nội. Năm 2021, Nhà hát Múa rối Thăng Long giành giải Nhất chương trình biểu diễn tuyên truyền chống dịch Covid-19

 

 

Vở kịch rối “Quê em chống dịch” của Nhà hát Múa rối Thăng Long được trao giải Nhất Bình chọn các sản phẩm bản ghi âm, ghi hình về nghệ thuật biểu diễn tuyên truyền phòng, chống dịch Covid-19.

 

 

 Năm 2024, Nhà hát Múa rối Thăng Long đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba

 

Năm 2024, Nhà hát Múa rối Thăng Long vừa nhận được Tổ chức Tripadvisor (Mỹ), tổ chức du lịch của Mỹ thông báo trao giải cấp 2 (Nhà hát đạt giải thưởng Best of the Best của Traveller's Choice nằm trong top 1% các hồ sơ niêm yết trên Tripadvisor) của Giải thưởng Tripadvisor Traveler’s choice Awards 2024.

 

Thành tựu Kỷ lục:

Năm 2007, Nhà hát múa rối Thăng Long đón nhận Kỷ lục Việt Nam là "Đơn vị nghệ thuật duy nhất tại Việt Nam biểu diễn liên tục 365 ngày trong năm"

Năm 2013, Nhà hát múa rối Thăng Long vinh dự đón nhận kỷ lục Châu Á là "Đơn vị nghệ thuật duy nhất tại Châu Á biểu diễn liên tục 365 ngày trong năm", và trong cùng năm với hơn 2000 chương trình múa rối nước hàng năm nhà hát tiếp tục xác lập Kỷ lục Việt Nam thứ 2.

 

 

 

Trải qua gần 60 năm hình thành và phát triển với nhiều thử thách, Nhà hát Múa rối Thăng Long đã vượt qua giai đoạn khó khăn khi bộ môn múa rối nước đứng trước nguy cơ bị lãng quên. Nhờ vào niềm đam mê của các nghệ nhân và sự đầu tư kịp thời từ Nhà nước, nghệ thuật múa rối nước đã được khôi phục và phát triển mạnh mẽ. Nhà hát không chỉ cải thiện cơ sở vật chất mà còn nâng cao chất lượng biểu diễn, phục vụ ngày càng tốt hơn cho khách du lịch trong và ngoài nước. Nhờ những nỗ lực này, nhà hát đã thành công trong việc giới thiệu nghệ thuật truyền thống độc đáo của Việt Nam tới hơn 40 quốc gia, trải dài từ châu Á, châu Âu đến châu Mỹ.

 

----------------------------------------------------------------------------

TỔ CHỨC KỶ LỤC VIỆT NAM (VIETKINGS)

 01 Đặng Văn Ngữ, Phường Phú Nhuận, TP. Hồ Chí Minh

Điện thoại: (0283) 8 477 477

Đăng ký Kỷ lục: 0908 254 258 - 08 333 68 555