Những bó rơm nhỏ xinh được buộc gọn gàng, treo thành từng chùm trước các quán đặc sản ven đường, thoạt nhìn giống những chiếc chổi mini hơn là một món ăn. Chính vẻ ngoài mộc mạc ấy lại làm nên sức hút đặc biệt của đặc sản nổi tiếng xứ Nẫu.

Tré là món ăn truyền thống đã gắn bó với đời sống người Bình Định cũ từ nhiều thế hệ. Không ai xác định chính xác món ăn này xuất hiện từ bao giờ, chỉ biết rằng tré từ lâu đã trở thành món không thể thiếu trong những dịp lễ, Tết, đám giỗ hay các buổi sum họp gia đình. Theo thời gian, tré vượt khỏi phạm vi bữa cơm địa phương để trở thành món quà đặc sản được nhiều du khách tìm mua sau mỗi chuyến ghé thăm Gia Lai mới.

Nguyên liệu chủ yếu để làm món tré là thịt đầu heo, thịt được làm kỹ, rửa sạch sau đó đem trần chín qua nước sôi với chút muối cho trắng và hết mùi, để ráo dùng dao xắt mỏng và đem trộn với các gia vị như đường, muối, tiêu xay nhuyễn, tiêu hột, bột ngọt, thính (gạo rang xay nhuyễn), củ riềng thái sợi, hạt mè trắng, nước mắm nhỉ theo liều lượng, trộn đều hỗn hợp để cho thấm gia vị trong vòng 60 phút.

Để tré ngon, khi gói phải ủ thật kỹ trong nhiều lớp: bên trong là lá ổi, bên ngoài là lá chuối (hiện tại thay thế lá chuối bằng bao nilon để đảm bảo vệ sinh), phía ngoài ủ thêm ít rơm rạ, buộc thật chặt rồi để ở phía ngoài 3-4 ngày là có thể dùng được. Nhờ cách gói công phu này khiến cho món tré rơm Bình Định có thể để được lâu trong nhiều ngày, đặc biệt là trong những ngày lễ Tết.

Khi ăn tré rơm Bình Định, người ta sẽ lột lớp áo bằng rơm ở ngoài, dùng đũa đánh tơi các miếng thịt với nhau và đem bày ra đĩa. Để tăng thêm hương vị hấp dẫn cho món ăn, người ta ăn kèm với các loại rau sống, rau húng, dưa chua, cho một ít đậu phụng rang sẵn vào, nước mắm tỏi ớt hoặc tương ớt sau đó trộn đều lên. Nhâm nhi rượu Bàu Đá với bánh đa nướng và khoanh tré rơm thì thực khách sẽ cảm nhận được đầy đủ các hương vị từ chua, cay, mặn, ngọt …rất dân dã nhưng đậm đà của món ăn này.

Ngày nay, tré còn được biến tấu thành nhiều món như tré trộn xoài xanh, tré trộn bánh tráng hay gỏi tré, mang đến những trải nghiệm ẩm thực mới lạ nhưng vẫn giữ được hương vị đặc trưng vốn có.

Giữa vô vàn đặc sản hiện đại được đóng gói bắt mắt, tré rơm vẫn giữ nguyên dáng vẻ mộc mạc với bó rơm vàng giản dị. Có lẽ cũng chính vì thế mà món ăn này không chỉ là đặc sản để thưởng thức mà còn là một phần ký ức, một nét văn hóa ẩm thực đặc trưng của vùng đất Gia Lai mới, khiến bất cứ ai từng nếm thử đều khó lòng quên được.